Print

Азербайджанский язык, суффиксы li – siz в образовании прилагательных.

6 Bəyənmə Şərh yazmaq

Давайте познакомимся с некоторыми подробностями временных форм в азербайджанском языке. Начнем с путей выражения событий, имевших место в далеком прошлом и которые соответствуют русскому “Бывало”. В азерб.языке это выражается с помощью суффиксов неопределенного будущего времени ar, ər+di, dı+ суффиксы личных местоимений .

  • Mən alardım – я бывало покупал – bişirərdim 
  • Sən alardin – bişirərdin 
  • O alardi – bişirərdi 
  • Biz alardıq – bişirərdik 
  • Siz alardız – bişirərdiz 
  • Onlar alardılar – bişirərdilər 

Второе грамматическое правило – это суффиксы, образующие прилагательные от существительных с положительным li и отрицательным siz значением. Последний может с этим значением присоединяться к личным местоимениям. Например:

  • Xeyir – польза, xeyirli – полезный, xeyirsiz – бесполезный
  • Dad – вкус,  dad – вкусный, dad-sız – безвкусный
  • Mən – mənsiz – без меня, sən – sənsiz – без тебя, onlar – onlarsız – без них.

Lı- означает наличие этого предмета, качества, признака (с, Твор. пад)

Sız – означает отсутствие этого предмета, качества, признака (без\бес)

  • qonaq otağı – гостиная
  • yataq otağı- спальня
  • mətbəx – кухня
  • bufet –  буфет
  • əlüzyuyan –  умывальник
  • tavan – потолок
  • döşəmə – пол
  • çanaq – мойка
  • pərdə – занавес
  • işıq – свет
  • künc – угол
  • dəhliz – коридор
  • yumaq – стирать
  • təmir – etmək  -ремонтировать
  • asmaq – вешать
  • yandırmaq – зажигать
  • köçmək – переселяться
  • orta – середина
  • kömək etmək – помогать
  • söhbət – беседа
  • xatirlamaq – помнить
  • söndürmək – выключать
  • bütün – весь/целый
  • istifadə etmək – использовать
  • həmçinin – также
  • yandırmaq- включать
  • artmaq – расти/ увеличиваться
  • səs-küylü – шумный
  • həmin -тот же /то самый
  • mənzil – квартира
  • şərait – условия
  • bir sözlə – одним словом

Небольшое уточнение: Слова həmin, bütün, как и hər всегда употребляются с предметами, которые они характеризуют. Bütün otaqlar – все комнаты,  bütün mənzil – вся целая квартира, həmin şərait – те же условия, həmin şəhərdə – в том же городе, hər tində – на каждом углу, hər mətbəxdə – в каждой кухне.

Однако слово hər имеет также форму hə’rə- каждый. Последнее употребляется отдельно и может изменяться по падежам и лицам ( с местоимениями и предметами во множественном числе, поскольку обозначает каждый из нас (вас, них)- bizim hərəmiz (onların, sizin) 

Onlar mağazaya getdilər. Hərəsi müxtəkif rəngdə köynək aldı. Bizə isə satıcı hərəmizə ancaq ağ köynək göstərdi. Bütün mağazanı gəzdik. Həç nə almadıq.

Orfoqrafik Səhv tapdınız? Səhv yazılmış sözü seçin və Ctrl + Enter düymələrini basın.

Bəyəndiniz?

Digər maraqlı məqalələrimiz

loading...

Bir cavab yazın

Sizin e-poçt ünvanınız dərc edilməyəcəkdir. Gərəkli sahələr * ilə işarələnmişdir

Orfoqrafiya səhvi bildirişi

Aşağıdakı hissə sayt rəhbərliyinə göndəriləcəkdir: