- Language Mag - https://language.az/az -

Sitatlar. Durğu işarələri

Sitatlar öz fikrini əsaslandırmaq və ya aydınlaşdırmaq üçün başqasının dediklərindən, yazdıqlarından gətirilən dəqiq çıxarışlardır.

Sitatlar, əsasən, vasitəsiz nitq şəklində verilir. Məsələn,  Üzeyir Hasıbəyov «Mərəzlərimizdən biri» məqaləsində yazır: «Dünyada ən alçaq sifətlərdən birisi, zənnimcə, cürətsizlikdir».

Əgər bütöv cümlədən ibarət olan sitatda bəzi sözlər ixtisar edilirsə, buraxılmış sözlərin yerinə üç nöqtə qoyulur. Məsələn, Üzeyir Hacıbəyov yazır: «…elm və fəndə dala qalmağımız, hamısı bizim cürətsizliyimizdən naişdir».

Sitatlar vasitəli nitqə oxşayan şəkildə də verilə bilər, lakin bu zaman sitat olduğu kimi saxlanılır vəə dırnaq içərisində yazılır. Məsələn, Üzeyr Hacıbəyovun fikrincə:« hər bir işdə cürət lazımdır»

Sitat gətirilərkən onun götürüldüyü mənbə dəqiq göstərilməlidir.

Durğu işarələri.

Mətnin düzgün başa düşülməsi üçün durğu işarələri yerli – yerində işlədilməlidir. Yazıda aşağıdakı durğu işarələrindən istifadə edilir: vergül, nöqtə, nöqtəli vergül, qoşa nöqtə, üç nöqtə, sual işarəsi, nida işarəsi, tire, mötərizə, dırnaqlar. Abzas da durğu işarəsi vəzifəsini yerinə yetirir. Durğu işarələrinin işlənmə məqamları aşağıda göstərilmişdir.

Vergül. Vergül fransızca qol – budaq, hissə deməkdir.

  1. Bir- birindən vergüllə ayrılır:

-cümlənin həmcins üzvləri;

-mürəkkəb cümlənin tərkib hissələri.

2. Vergül aşağıdakılardan sonra qoyulur:

3. Əvvəl vergül qoyulur:

4. Hər iki tərəfində  vergül qoyulur:

Bəzən emosiomallığı gücləndirmək üçün sual cümlələrinin sonunda iki və ya üç sual işarəsi qoyulur.

Nida işarəsi. Nida işarəsi qoyulur:

Hiss – həyəcanı daha güclü ifadə etmək üçün bəzən iki və ya üç nida işarəsi qoyulur.

Tire. Tire qoyulur:

Əgər mətndə orfoqrafik səhv aşkar etmisinizsə, o zaman Ctrl+Enter düymələrini sıxaraq bizə göndərin.