Dərs 4.10 – Alman dilində təsirlik hal

LEKTION 4.10 – der Akkusativ

İsmin təsirlik halı kimi?, nəyi? və ya haranı? suallarından birinə cavab verir.
Təsirlik hal:

1. fellərdən objektə verilən sualların yuxarıda verilmiş suallardan birinə uyğun olması və ya
2. Önlüyün təsirlik hal tələb etməsi nəticəsində işlənilir.

Təsirlik hal da əsasən digər hallar kimi artikl, yiyəlik əvəzliyi, işarə əvəzliyi, sual əvəzliyi və ya digər izləyici sözlərlərin müvafiq olaraq təsirlik halda yazılması ilə ifadə edir.

MÜƏYYƏN ARTİKLLƏR təkdə
NOMİNATİVAKKUSATİV halda

NOMİNATİV

der Tisch – stol
der Kuli – diyircəkli qələm
der Wagen – avtomobil
der Student – tələbə
der Schüler – şagird
das Hotel – hotel, mehmanxana
das Zimmer – otaq
das Buch – kitab
das Heft – dəftər
das Kind – uşaq
die Stadt – şəhər
die Post – poçt
die Nummer – nömrə, hoteldə otaq
die Schule – məktəb
die Tür – qapı
AKKUSATIV

den Tisch
den Kuli
den Wagen
den Student
den Schüler
das Hotel
das Zimmer
das Buch
das Heft
das Kind
die Stadt
die Post
die Nummer
die Schule
die Tür

Cədvəldən də göründüyü kimi qadınorta cinsli isimlərin NominativAkkusativ halları tamamilə eynidir. Bu yalnız müəyyən artikllər üçün deyil, ismin əvvəlində işlənən bütün izləyici sözlər üçün də eynidir. İndi isə digər izləyici sözlərlə (qeyri müəyyən artikl, inkar əvəzliyi, yiyəlik əvəzliyi, işarə əvəzliyi, sual əvəzliyi və s.) NOMİNATİVAKKUSATİV hallar üçün cədvəl quraq:

NOMİNATİV
ein//kein//mein//dieser//welcher
Tisch – stol
Kuli – diyircəkli qələm
Wagen – avtomobil
Student – tələbə
Schüler – şagird

ein//kein//mein//dieses//welches

Hotel – hotel
Zimmer – otaq
Buch – kitab
Heft – dəftər
Kind – uşaq

eine//keine//meine//diese//welche
Stadt – şəhər
Post – poçt
Nummer – nömrə, hoteldə otaq
Schule – məktəb
Tür – qapı

AKKUSATİV
einen//keinen//meinen//diesen//welchen
Tisch
Kuli
Wagen
Student
Schüler

ein//kein//mein//dies//welch

Hotel
Zimmer
Buch
Heftdəftər
Kind

eine//keine//meine//diese//welche
Stadt
Post
Nummer
Schule
Tür

İndi isə isimlərin cəmdə AKKUSATİV halı üçün cədvələ baxaq. Bilməliyik ki:

1. isimlərin cəmdə cinsi olmur;
2. NOMİNATİVAKKUSATİV cəmdə bütün hallarda eynidir.

Yəni bütün isimlər cəmdə olarkən onları geyri müəyyən artikklə,  jeder, jedes, jede kimi təklik bildirən izləyici sözlərlə işlətmək olmaz. Bu zaman yalnız cəmdə işlədilməsi mümkün olan izləyici sözlər ismin əvvəlində gələ bilər. Fikrimizi cədvəldə göstərək:

NOMİNATİV
die//keine// meine//diese// welche
Tische – stollar
Kulis – diyircəkli qələmlər
Wagen – avtomobillər
Studenten – tələbələr
Schüler – şagirdlər
Hotels – hotelllər
Zimmer – otaqlar
Bücher – kitablar
Hefte – dəftərlər
Kinder – uşaqlarStädte – şəhərlər
Posten – poçtlar
Nummern – nömrələr
Schulen – məktəblər
Türen – qapılar
AKKUSATIV
die//keine// meine//diese// welche
Tischen
Kulis
Wagen
Studenten
Schülern
Hotels
Zimmern
Büchernr
Heften
KindernStädten
Posten
Nummern
Schulen
Türen

MƏNBƏ: www.deutsch.az

Bəyəndinizsə paylaşın:Share on Facebook1Share on Google+0Tweet about this on TwitterShare on VKShare on LinkedIn0
Bəyənmə sayı: 1 Çapa göndərmək Çapa göndərmək
loading...

Bir cavab yazın

Sizin e-poçt ünvanınız dərc edilməyəcəkdir. Gərəkli sahələr * ilə işarələnmişdir